تبلیغات
گپ فرهنگی: مجید كافی - تفاوت‌ها مانع تعامل حوزه و دانشگاه
 
گپ فرهنگی: مجید كافی
درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : mkafi
نویسندگان
برچسبها
یکشنبه 28 آذر 1395 :: نویسنده : mkafi

یکی از آرزوهای حضرت امام (ره) وحدت حوزه و دانشگاه و شاید یکی از اهداف انقلاب نیز همکاری و تعامل بین حوزه و دانشگاه بوده و هست. اما در 37 سال گذشته نه حوزه و حوزویان و نه دانشگاه و دانشگاهیان در این امر موفق نبوده‌اند. چرایی این موفق نبودن به عوامل بسیار متعددی ارتباط دارد که در این یادداشت از منظر جامعه‌شناسی به تعدادی از آنها پرداخته خواهد شد. وحدت یا همکاری حوزه و دانشگاه در شرایط گذشته و موجود آنها موانعی داشته و دارد. با وجود مشترکاتی بین حوزه و دانشگاه مثل گستردگی جغرافیایی، علمی بودن، بومی بودن، و...؛ اما تفاوت‌هایی نیز بین آنها وجود دارد. به نظر می‌رسد اساسی‌ترین مانع تعامل حوزه و دانشگاه، تفاوت‌های این دو نهاد علمی است. از این رو توجه جامعه‌شناختی به این تفاوت‌ها و رفع آن‌ها برای شکل‌گیری تعامل حوزه و دانشگاه امری ضروری است.
منتشر شده در روزنامه صبح نو شماره 144
تفاوت‌ها مانع تعامل حوزه و دانشگاه

به بهانه 27 آذر روز وحدت حوزه و دانشگاه

یکی از آرزوهای حضرت امام (ره) وحدت حوزه و دانشگاه و شاید یکی از اهداف انقلاب نیز همکاری و تعامل بین حوزه و دانشگاه بوده و هست. اما در 37 سال گذشته نه حوزه و حوزویان و نه دانشگاه و دانشگاهیان در این امر موفق نبوده‌اند. چرایی این موفق نبودن به عوامل بسیار متعددی ارتباط دارد که در این یادداشت از منظر جامعه‌شناسی به تعدادی از آنها پرداخته خواهد شد. وحدت یا همکاری حوزه و دانشگاه در شرایط گذشته و موجود آنها موانعی داشته و دارد. با وجود مشترکاتی بین حوزه و دانشگاه مثل گستردگی جغرافیایی، علمی بودن، بومی بودن، و...؛ اما تفاوت‌هایی نیز بین آنها وجود دارد. به نظر می‌رسد اساسی‌ترین مانع تعامل حوزه و دانشگاه، تفاوت‌های این دو نهاد علمی است. از این رو توجه جامعه‌شناختی به این تفاوت‌ها و رفع آن‌ها برای شکل‌گیری تعامل حوزه و دانشگاه امری ضروری است.
عمق تفاوت
عمق به طیفی از تفاوت‌ها گفته می‌شود که به‌دلیل وجود تفاوت‌ها در لایه‌های مختلف فردی و اجتماعی به‌وجود می‌آید که در یک طرف طیف تفاوت‌های سطحی و ساختاری و طرف دیگر طیف تفاوت‌های عمیق و فردی وجود دارد. در سطح فردی به‌طور مثال می‌توان به تفاوت باورها و ارزش‌های حوزویان و دانشگاهیان اشاره کرد که تفاوتی در سطح فردی و عمیق است. به‌عبارت‌دیگر تفاوت بین حوزه و دانشگاه گاهی به‌دلیل مقدار تفاوتی است که فردی یا افرادی از لحاظ باورها و ارزش‌ها و... در حوزه با دانشگاهیان یا در دانشگاه با حوزویان وجود دارند. در سطح ساختاری می‌توان به نسبت و مناسبت وابستگی حوزه به حاکمیت و دانشگاه به بعضی از دولت‌ها اشاره کرد.
سطح تفاوت
تفاوت در سطح سیاسی؛ دانشگاه در شرایط موجود به لحاظ ساختار سیاسی نقش مخالف و اپوزیسیون را در جامعه بازی می‌کند و در مقابل حوزه در لایه‌های بالای ساختار سیاسی کشور دارای نقش و نفوذ اساسی است. تفاوت در سطح علمی؛ اگر منظور از تعامل حوزه و دانشگاه تعامل علمی باشد، این سؤال به ذهن خطور می‌کند که آیا گستره و محدوده علوم دانشگاهی و علوم حوزوی برای یک تعامل کامل و سازنده اصلاً متناسب هستند؟ دانشگاه با گستره وسیعی از نه گروه علمی از هنر، ادبیات، علوم انسانی گرفته تا علوم پایه، فنی و مهندسی و پزشکی، در مقابل حوزه شامل یک گروه علمی یعنی علوم اسلامی به معنای خاص است.
تفاوت در سطح سازمانی؛ تعامل بین چه دانشگاهی و حوزه‌ای با وجود تنوع و تکثر در آنها قرار است، به وجود آید؟ از آنجا که در کشور انواع حوزه‌ها و دانشگاه‌ها، به لحاظ کوچکی و بزرگی، مرکز استان و شهرستان، تعداد رشته‌ها، دارای چه مقطع آموزشی (در حوزه‌ها تا پایه چند و در دانشگاه‌ها تا چه مقطعی)، نوعیت حوزه و دانشگاه  (دولتی، آزاد، پیام نور، غیرانتفاعی و... در دانشگاه و زیر نظر مدیریت یا بیت مراجع در مورد حوزه‌ها) وجود دارد، برنامه‌ریزی برای تعامل همه آنها کار بسیار دشواری است. از این رو باید توجه به سطح تعامل نیز بشود.
تفاوت در سطح خرد و کلان؛ گاهی منظور از سطح تفاوت، تفاوت در سطح خرد و کلان حوزه و دانشگاه برمی‌گردد. تفاوت در سطح خرد مثل تفاوت افراد از نظر بینش‌ها، گرایش‌ها،‌ رفتار، موقعیت اجتماعی، منزلت خانوادگی، و... و تفاوت در سطح کلان مثل تفاوت‌های وابستگی مالی که حوزه به بازار و دانشگاه به دولت وابسته هستند. در میانه طیف یا سطح متوسط می‌توان به تفاوت‌های گروه مرجع بودن و منزلت هر دو اشاره کرد، دانشگاه مرجع قشر تحصیل‌کرده و روشنفکر و حوزه مرجع فکری و رفتاری قشر میان‌سال، سالخورده و سنتی جامعه است.
عامل مسلط در تفاوت‌ها
در بین تفاوت‌های مختلف حوزه و دانشگاه یک تفاوت می‌تواند منشأ و خاستگاه سایر تفاوت‌ها باشد که اگر آن شناسایی و کنترل شود،‌ تفاوت‌های دیگر به‌مرور زمان برطرف خواهد شد. به طور مثال می‌توان گفت رابطه حوزه و دانشگاه ذیل ارتباط سنت و مدرنیته قرار می‌گیرد. حوزه به‌عنوان یک نهاد علمی متعلق به دوران سنت یا لااقل دارای ساختار سنتی و دانشگاه به‌عنوان یک نهاد علمی متعلق به دوران مدرن است. آیا ارتباط یا وحدت 2 نهاد علمی که متعلق به 2 دوران تاریخی متفاوت هستند، امکان دارد؟ اگر بله، مکانیسم و ساز و کار آن چگونه است؟ آیا می‌توان گفت تفاوت اصلی به عنوان مانع مسلط در تعامل حوزه و دانشگاه به دلیل تفاوت سنت و مدرنیته است؟ حوزه یک سازمان وابسته به دوران سنت و دانشگاه یک نهاد وابسته به مدرنیته است، از این رو احتمالاً تفاوت و مانع اصلی در نوع پارادایم و جهان‌بینی است که هر یک از حوزه و دانشگاه متعلق به یک دوره تاریخی با جهان‌بینی خاصی است. همچنین چون حوزه متعلق به دوران سنت و دانشگاه متعلق به دوران مدرن است؛ حوزه نهادی دینی و دانشگاه نهادی اجتماعی و تا حدودی سکولار تلقی می‌شوند؛ بر فرض اینکه تفاوت پارادایمی و جهان شناختی تفاوت مسلط باشد، تفاوت در زبان تعامل به‌دلیل تفاوت پارادایمی به وجود می‌آید که اگر تفاوت پارادایمی مرتفع گردد،‌ تفاوت در زبان تعامل نیز از بین خواهد رفت...
بدبینی به یکدیگر
یکی از موانع جدی ارتباط سازنده و وحدت حوزه و دانشگاه کوتاه نیامدن هر دو نهاد از مواضع علمی و سیاسی خود است. این پافشاری بر مواضع خود سبب شده است که هر یک از این 2 نهاد دیگری را به صفات ناشایست متهم کند؛ مثلاً حوزه دانشگاه را به غرب‌گرایی، لیبرال بودن، سکولار بودن و... متهم می‌کند و دانشگاه حوزه را به ارتجاع، جمود، انحصارگرایی و... متهم می‌کند.  

 یادداشت   مجید کافی
عضو هیأت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه





نوع مطلب : مناسباتها، یادداشتهای روزانه، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
سه شنبه 25 دی 1397 08:50 ق.ظ
I feel this is among the so much important info for me. And i am satisfied reading your article.
But wanna statement on few normal issues, The
site taste is perfect, the articles is in point of fact great :
D. Excellent job, cheers
دوشنبه 24 دی 1397 02:32 ب.ظ
Hi would you mind letting me know which webhost you're working with?

I've loaded your blog in 3 completely different internet browsers and I
must say this blog loads a lot quicker then most.
Can you suggest a good internet hosting provider at a honest price?
Thanks a lot, I appreciate it!
جمعه 21 دی 1397 05:15 ب.ظ
Hi there, I am Mallie Coggin. For years I've
been doing its job as a data processing officer but i
plan on changing which. What Excellent doing would play baseball but
Not able to make it my profession really. Montana is actually my living place and i have like in I
need here. He's been taking care of his website for some time now.
Give it a try here: http://integratorimuscoli.eu/armostrax.html
جمعه 21 دی 1397 12:42 ق.ظ
Hey There. I found your blog the use of msn. That is a really smartly written article.
I will make sure to bookmark it and come back to read more
of your useful information. Thanks for the post.
I will certainly return.
پنجشنبه 20 دی 1397 10:36 ب.ظ
Appreciation to my father who shared with me concerning this weblog,
this blog is in fact remarkable.
پنجشنبه 20 دی 1397 10:17 ب.ظ
Good post. I definitely love this site. Keep it up!
پنجشنبه 20 دی 1397 09:33 ب.ظ
I enjoy looking through an article that will make men and women think.
Also, many thanks for allowing for me to comment!
پنجشنبه 20 دی 1397 09:13 ب.ظ
Hi, after reading this amazing piece of writing i am too delighted to share my know-how
here with friends.
پنجشنبه 20 دی 1397 08:57 ب.ظ
We're a group of volunteers and starting a new scheme in our community.
Your website offered us with valuable information to work on. You've performed an impressive
process and our whole community will be grateful to you.
پنجشنبه 20 دی 1397 08:34 ب.ظ
Hi! I realize this is sort of off-topic however I needed to
ask. Does running a well-established blog like yours require a massive amount work?
I'm completely new to operating a blog but I do write in my journal every day.
I'd like to start a blog so I will be able to share my own experience and thoughts online.
Please let me know if you have any kind of suggestions or tips
for new aspiring bloggers. Appreciate it!
پنجشنبه 20 دی 1397 08:05 ب.ظ
Everything posted was actually very reasonable. However, think on this, what if you were to create a killer headline?
I am not saying your information is not solid, but what if you added something that grabbed people's attention? I mean گپ
فرهنگی: مجید كافی - تفاوت‌ها مانع تعامل حوزه و دانشگاه
is a little plain. You should look at Yahoo's
front page and see how they create news titles to get people
to click. You might try adding a video or a related pic or two to get readers excited about what you've got to say.
In my opinion, it might bring your website a little bit more interesting.
پنجشنبه 20 دی 1397 07:51 ب.ظ
Thanks , I've just been looking for info about this topic for a
long time and yours is the greatest I have found out
so far. However, what concerning the conclusion? Are you positive
concerning the supply?
پنجشنبه 20 دی 1397 07:24 ب.ظ
Hi there would you mind sharing which blog platform you're working with?
I'm planning to start my own blog soon but I'm having a hard time
selecting between BlogEngine/Wordpress/B2evolution and Drupal.
The reason I ask is because your design and style seems
different then most blogs and I'm looking for something completely unique.
P.S Apologies for getting off-topic but I had to ask!
پنجشنبه 20 دی 1397 06:58 ب.ظ
Wow that was unusual. I just wrote an very long comment but after I clicked
submit my comment didn't appear. Grrrr... well I'm not writing all that over again. Anyhow,
just wanted to say wonderful blog!
پنجشنبه 20 دی 1397 06:34 ب.ظ
I was recommended this web site via my cousin. I'm no longer certain whether this publish is written through
him as no one else recognise such detailed approximately my trouble.
You're amazing! Thanks!
پنجشنبه 20 دی 1397 06:07 ب.ظ
Wonderful goods from you, man. I have have in mind your stuff previous to and you are simply
extremely fantastic. I really like what you've received here, certainly like what you're saying and the way
in which you say it. You make it entertaining and you still take care
of to stay it wise. I cant wait to learn far more from you.
This is actually a great site.
پنجشنبه 20 دی 1397 05:21 ب.ظ
Very descriptive blog, I loved that a lot. Will there be a part 2?
پنجشنبه 20 دی 1397 04:50 ب.ظ
Hey There. I found your blog using msn. This is a really well
written article. I will make sure to bookmark it
and come back to read more of your useful info.
Thanks for the post. I will definitely comeback.
پنجشنبه 20 دی 1397 02:44 ب.ظ
Thanks a lot for sharing this with all people you really know what you are talking about!
Bookmarked. Please additionally visit my website =). We may have a link trade agreement among us
پنجشنبه 20 دی 1397 01:43 ب.ظ
It's amazing to pay a quick visit this web page and reading the views of all colleagues concerning this paragraph, while I am also keen of getting familiarity.
پنجشنبه 20 دی 1397 01:23 ب.ظ
Good information. Lucky me I recently found your site by chance
(stumbleupon). I have saved as a favorite for later!
پنجشنبه 20 دی 1397 01:05 ب.ظ
I needed to thank you for this good read!!
I certainly loved every bit of it. I've got you saved as a
favorite to look at new stuff you post…
پنجشنبه 20 دی 1397 01:04 ب.ظ
It's the best time to make some plans for the future and
it is time to be happy. I've read this publish and if I may
just I want to recommend you some attention-grabbing issues or suggestions.
Maybe you can write next articles referring to this article.
I want to read even more issues about it!
پنجشنبه 20 دی 1397 12:59 ب.ظ
Whoa! This blog looks exactly like my old one! It's on a completely different topic but it has pretty much the same layout and design. Outstanding choice of colors!
پنجشنبه 20 دی 1397 12:46 ب.ظ
It's appropriate time to make some plans for the future and
it is time to be happy. I've read this post and if I could I
want to suggest you some interesting things or
suggestions. Perhaps you could write next articles referring
to this article. I desire to read more things about it!
پنجشنبه 20 دی 1397 11:02 ق.ظ
Thanks for sharing your thoughts on تفاوت‌ها.
Regards
پنجشنبه 20 دی 1397 10:54 ق.ظ
Heya i am for the primary time here. I found this board and I in finding
It really helpful & it helped me out a lot. I hope to give
one thing again and help others such as you helped
me.
پنجشنبه 20 دی 1397 10:41 ق.ظ
My partner and I stumbled over here coming from a
different web address and thought I might check things out.
I like what I see so i am just following you. Look forward to looking over your web page again.
پنجشنبه 20 دی 1397 08:28 ق.ظ
Great beat ! I wish to apprentice while you amend your website,
how can i subscribe for a blog website? The account aided me a acceptable deal.
I had been a little bit acquainted of this your broadcast offered bright
clear idea
پنجشنبه 20 دی 1397 06:25 ق.ظ
Appreciate the recommendation. Let me try it out.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :